Godine 1946. pozorište menja naziv u Gradsko, a prvi glumci Nestor Subotički, Ljerka Buljan, Mihajlo Konjović, Anica Pekanović, Stevan Šalajić... i drugi, a u radu s iskusnim rediteljem Jovanom Konjovićem, prerastaju u prave profesionalce. Krajem pedesetih, upravnik Pozorišta postaje Josip Jasenović, pod čijim vođstvom Pozorište počinje izrazitije da neguje sopstveni izraz, insistirajući na vlastitim specifičnostima. Rediteljski, to su bile
godine Aleksandra Đorđevića, Predraga Dinulovića, a glumački Smilje Matić, Ankice Pekanović, Bore Stojanovića, Marka Tasića i Velje Subotića, koji se već afirmisao nizom osobenih i veoma originalnih rola, ali i dramskih tekstova u kojima su se istakli glumci: Danilo Gavrilov, Milojko Topalović - Penda, Miodrag Krstić, Vidosava Savić i drugi.
Dolaskom Nikole Petrovića Pece, u somborskom teatru od druge polovine šezdesetih godina "tradicionalne panoramske priredbe, kabaretski programi i lake komedije" zamenjuju predstave suptilnijeg rafinmana. Nesumnjivo veliki uticaj Nikole Pece Petrovića na razvoj somborskog teatra, umeo je da podstakne glumce za nove izražajne valere za pozorišne forme koje su Somborsko pozorište izdigle daleko izvan akademske solidarnosti. Nikola Petrović, prvo kao reditelj, a kasnije i upravnik, udahnjuje u Pozorište savremeni teatarski senzibilitet i uzdiže ga iznad regionalnih okvira. Glumački to je bilo vreme: Bogdanke Sredojev (Savić), Zdenke Vidaković, Vladimira Amidžića...
Krajem sedamdesetih godina, podmlađeni ansambl uspeo je da izađe iz okvira grada i postane jedna od najzanimljivijih pozornica u Srbiji s projektima izrazitih umetničkih i istraživačkih pretenzija. Rediteljski pečat ovog vremena svakako nose: Ljubomir Draškić, Nikola Petrović i Dejan Mijač.
Ovaj period obeležila je Ženidba i udadba, Jovana Sterije Popovića u režiji Dejana Mijača koja je izdignuta kao univerzalna teatarska vrednost. Neizostavno treba spomenuti predstavu Švabica Miloša Lazina. Obe predstave doživele su trijumf na Sterijinom pozorju. Sedamdesetih godina, Nikola Petrović, nakon niza izuzetno uspešnih sezona prelazi u Srpsko narodno pozorište u Novi Sad, ostavljajući za sobom afirmisan ansambl, veliki broj značajnih predstava i poverenje javnosti. Ipak, osamdesetih godina Pozorište ulazi u fazu blage stagnacije, no isto tako zanimljivih projekata: grandioznog Ravangarda u režiji Dejana Mijača, vodvilja Pozabavi se Amalijom Ljubomira Draškića. Značajna je i saradnja s Vidom Ognjenović koja je postavila na scenu delo Strah i nada Nadežde Mandeljštam.
Glumački su ove godine obeležili: Bogomir Đorđević, David Tasić, Vladimir Amidžić, Milan Bogunović, Ksenija Marić, Tatjana Bermel, Zdravko Panić, Ljiljana Markovinović, Pera Stojančević, Živorad Ilić.
Poslednju deceniju prošlog veka obeležilo je angažovanje novih, mladih glumaca, otvorenost prema novim formama delovanja prevazilaženjem tradicionalizma, za vreme upravnika Milivoja Mlađenovića.

Porište se uzdiglo u sam vrh jugoslovenske lestvice, i postalo jedno od repertoarski najzanimljivijih pozorišta u zemlji. Ovaj period ćemo pamtiti po predstavama Kate Kapuralice Vlaha Stulija u režijama Kokana Mladenovića (predstava sa najvećim brojem osvojenih nagrada) u režiji Jagoša Markovića, Figarova ženidba P.O. de Bomaršea u režiji Kokana Mladenovića, Afera nedužne Anabele V. Lukića u režiji Kokana Mladenovića.
U to vreme, ustanovljen je i jedinstveni festival - smotra pozorišnih ostvarenja POZORIŠNI MARATON koji se redovno održava već deset godina. Glumački su ove godine obeležili: Saša Torlaković, Radoje Čupić, Banka Šelić, Biljana Keskenović, Nenad Pećinar, Slobodan Tešić...
 

Narodno pozorište je učestvovalo osam puta na Sterijinom pozorju sa devet predstava i osvojilo devetnaest nagrada (Ženidba i udadba J.S. Popović/D.Mijač, Švabica L. Lazarević/M.Lazin, Fiškal galantom P. Grujičić/B.Petrović, Putovanje za Nant E. Kočiš/Lj. Majera, Afera nedužne Anabele V. Lukić/K. Mladenović, Zla žena J.S.Popović/Lj.Majera, Sumnjivo lice B.Nušić/J.Marković, Ruženje naroda S.Selenić/K.Mladenović, Opsada crkve Svetog Spasa G. Petrović/K.Mladenović).

Ovo Pozorište učestvovalo je i na svim prestižnim festivalima u zemlji gde, osim pomenutog Sterijinog pozorja, treba istaći i Peti Internacionalni festival u Meksiku (Ženidba i udadba 1977). Učešće na Bitefu 1996. godine, na Danima komedije u Jagodini, Susretu profesionalnih pozorišta Vojvodine, MES-u Sarajevskom festivalu malih i eksperimentalnih scena (1977, 1978. i 1980. god), Vršačkoj pozorišnoj jeseni, Danima Zorana Radmilovića u Zaječaru, Susretima Joakim Vujić u Šapcu, Jugoslovenskom festivalu u Užicu, Nušićevi dani u Smederevu, Festivalu Igre u zažu u Zvolenu (Slovačka), Grad Geatar Budva... na kojima je osvojilo mnoge nagrade. Od specijalnih nagrada, ističemo priznanje FDU Beograd 1998. godine i nagradu IV SO Sombor za izuzetne rezultate na Sterijinom pozorju 1976. godine.
Pozorište 25. novembra 2007. godine slavi dva datuma: 120 godina pozorišnog zdanja i 56 godina profesionalnog rada. Narodno pozorište Sombor danas je afirmisano pozorište u samom vrhu jugoslovenske lestvice s jasno određenom repertoarskom koncepcijom. Na repertoaru su dela klasika V. Šekspira, Bogojavljenska noć u režiji Zorana Ratkovića, uz dela domaće klasične drame, ali i moderne (B. Nušić, V. Lukić, S. Selenić, G. Petrović) i dela stranih savremenih autora F. Vedekind, M. Frejn, E. F. Horvata, V. Hapela...
Pozorište počiva na potvrđenim mladim glumačkim snagama: Anđelike Simić, Biljane Keskenović, Tatjane Šante-Torlaković, Ivane V. Jovanović, Olgice Nestorović, Saše Torlakovića, Nenada Pećinara, Aleksandra Burice, Mihajla Nestorovića.